Wat is een verkoudheid?

Iedereen herkent het en heeft er al eens mee te maken gehad: een verkoudheid. Soms verdwijnt het na een paar dagen, soms duurt het weken. Vooral in de winter kan een verstopte neus voor velen lastig zijn. Ook veroorzaakt het voortdurend snuiten van je neus rode en pijnlijke plekken.

In de meeste gevallen wordt een acute verkoudheid veroorzaakt door een griepachtige infectie. Maar ook een allergie (bijv. hooikoorts of huisstofmijt) kan verkoudheids symptomen veroorzaken. HEt neusslijmvlies is ontstoken of geïrriteerd en reageert met een lopende neus.

 

Symptomen - Hoe manifesteert een verkoudheid zich?

Er zijn veel oorzaken voor een verkoudheid, allemaal met verschillende vormen van ernst. Zo kun je je nauwelijks tot zeer ziek voelen.

Typische symptomen van een verkoudheid zijn:

  • Loopneus (de afscheiding kan waterig, doorzichtig, slijmerig of geelgroen zijn)
  • Verstopte neus
  • Jeuk in de neus / niezen
  • Hoofdpijn
  • Een verminderd reuk- en smaakgevoel
  • Droge lippen
  • Droge mond (vooral ‘s nachts)
  • Druk op de sinussen

 

Oorzaken - waarom krijg je verkoudheidssymptomen? 

Er zijn verschillende redenen waarom een verkoudheid zich ontwikkelt. Zo bestaan er meer dan 200 verschillende virussen die een verkoudheid veroorzaken. Andere oorzaken van verkoudheidssymptomen kunnen zijn:

  • Allergiën (hooikoorts, dieren- of huismijtallergieën)
  • Virussen die verkoudheid of griep veroorzaken. Dit wordt een acute verkoudheid genoemd
  • Irriterende stoffen zoals stof, uitlaatgassen of sigarettenrook
  • De bereiding van bepaald eten (uien, mierikswortel)
  • Een afwijkend neustussenschot
  • Goedaardige weefselgroei (zogenaamde neuspoliepen)
  • Neussprays of -druppels die te lang worden ingenomen
  • Plotselinge temperatuursverandering
  • Leeftijdsgebonden veranderingen van het neusslijmvlies
  • Veranderingen van hormonen (bijv. tijdens de zwangerschap)

Vergeet niet dat je je medemensen snel kan besmetten met een verkoudheid. Als je iemand de hand schudt, is dat meestal al voldoende. Je bent het meest besmettelijk in de eerste twee tot drie dagen na het uitbreken van de symptomen. 

 

Hoe kom ik snel van een verkoudheid af?

In het geval van een lichte verkoudheid is het niet nodig om contact op te nemen met een arts, omdat je zelf zonder veel moeite wat aan kan doen! Hoe je een verkoudheid precies onder controle krijgt, hangt echter af van de betreffende oorzaak.

De meest voorkomende oorzaak is de acute verkoudheid. In de meeste gevallen is het makkelijk om dit zelf te behandelen. Als je echter verkouden bent door een allergie, is het eerste van je moet doen contact verminderen met de trigger (bijv. huisstofmijt, stuifmeel, dieren, etc.) of het helemaal vermijden. Als dit niet mogelijk is, of het niet het gewenste effect heeft, raadpleeg dan een arts.

 

 

Welke huishoudmiddelen helpen bij een verkoudheid?

Sommige huishoudelijke remedies hebben een bewezen effect bij het verlichten van de symptomen van een verkoudheid.

  • Inademen van stoom. Houd je hoofd een paar centimeter boven een pot kokend water en houd een handdoek boven je hoofd. Adem krachtig in door je neus voor een paar minuten totdat de stoom afzwakt. Dit heeft een ontstekingsremmende en slijmoplossende werking en maakt het geïrriteerde slijmvlies weer vochtig. Ademhalen zal weer stukken makkelijker verlopen. Je kan dit meerdere malen per dag herhalen. Als je kamille of etherische oliën aan een stoombad toevoegt, zal het effect nog beter zijn.
  • Drink warme dranken. Een verse gemberthee, thee van citroen om limoenbloesem, vlierbloesem en kamille zijn de beste opties. Dit stimuleert de bloedcirculatie van de slijmvliezen.
  • Het is waarschijnlijk een van de oudste geneesmiddelen, maar warme kippensoep eten helpt écht!
  • Eet veel groenten en fruit.
  • Maak een wandeling in de frisse lucht en ventileer de kamers in je huis regelmatig.
  • Uiengeur heeft een secretolytische, ontstekingsremmende en licht antibiotische werking. Leg daarom een gesneden ui in een papieren doek naast je bed.
  • Leg natte handdoeken op je verwarming of plaats een kom water (bij voorkeur met etherische oliën) op de radiator om de luchtvochtigheid hoog te houden en te voorkomen dat je steeds droge lucht inademt.
  • Schakel een versnelling lager, plan veel rustperiodes in en doe geen sport.
  • Slaap op een ander kussen of zet het hoofdeinde van je bed hoger. Als je hoofd hoger ligt, is het makkelijker om ‘s nachts te ademen.
  • Neem een voetbad en voeg rozemarijn, lavendel of jeneverbes toe aan het water.

 

Welke producten kunnen voor verlichting zorgen?

Er bestaat een breed gamma aan medicijnen zonder voorschrift voor de behandeling van verkoudheid. Hier zijn een paar voorbeelden:

  • Neusdruppels en neussprays zijn snel, eenvoudig en gemakkelijk te gebruiken onderweg. Ze helpen het neusslijmvlies opzwellen en verlichten zo snel de symptomen. Zorg er wel voor dat je de producten niet langer dan een week gebruikt, omdat er een soort afhankelijkheid en chronische verkoudheid kan ontstaan.
  • Bij sinusitis kan je ook neussprays met cortisone gebruiken.
  • Neusspoelingen (ook wel neusdouches genoemd) maken de neus vrij en reinigen met zout water zodat je weer diep kunt inademen. Dit kan ook gebruikt worden tijdens een allergie.
  • Er zijn verschillende koude therapieën die verkoudheid, koorts, hoofdpijn en pijnlijke ledematen tegelijk behandelen.
  • Zinkpreparaten versnellen de genezing van verkoudheid en een verstopte neus.
  • Neem een bad en voeg wat producten toe om de verkoudheid te behandelen. Neem wel geen te warm bad en let op je bloedsomloop.
  • Wrijf wat balsem op je borst. Deze bevatten meestal essentiële oliën en maken het ademen gemakkelijker.
  • De warmte van infraroodstraling of rode lampen kan helpen het ongemak te verlichten. 

 

Hoe behandel je verkoudheid bij baby’s?

Zelfs baby’s kunnen verkouden worden. Zo kunnen de symptomen niet alleen veroorzaakt worden door een infectie, maar ook door tandjes. Zo hebben ze bijzonder veel last van een verstopte neus, omdat ze daardoor niet kunnen drinken of slapen, en hun neus nog niet zelf kunnen schoonmaken.

Dit kan je doen om je baby te helpen:

  • Neusdruppels met zoutoplossing
  • Giet met een kleine pipet een paar druppels moedermelk in de neus van je kind. 
  • Neem hem mee naar buiten en haal wat frisse lucht.
  • Balsem speciaal ontworpeen voor de neusgaten van je baby (bijv. engelwortel).
  • Hang ‘s nachts een vochtige handdoek op of plaats een kom met water op de verwarming.
  • Plaats indien mogelijk het bovenlichaam van je baby hoger tijdens het slapen (eventueel door een kussen of meerdere handdoeken onder een matras te leggen).
  • Een neus afzuiging kan je baby verlossen van hardnekkige afscheiding.
  • Je kan speciale inhalatieoplossingen druppelen op kleding of beddengoed. 
  • Leg ‘s nachts een gesneden ui in een papieren zakdoek naast zijn bed. 

Bij een eenvoudige verkoudheid kunnen huishoudelijke middelen, kruiden- en homeopathische middelen helpen bij de behandeling. Als je niet zeker bent, neem dan zeker contact op met je kinderarts. Veel geneesmiddelen tegen verkoudheid zijn ongeschikt voor baby’s.

 

Wanneer moet ik naar een dokter?

Als je een algemene verkoudheid hebt, dan zijn de symptomen meestal na een week verdwenen. Zo behandel je de symptomen makkelijk zelf. In de volgende gevallen is het echter raadzaam om een huisarts te raadplegen:

  • De verkoudheid heeft zich ontwikkeld tot een ontsteking van de sinussen en heeft langer dan een week geduurd. Je kan een sinusitis herkennen aan extra pijn aan het hoofd, gezicht, tanden en de neusafscheiding is groen-geel van kleur.
  • Je hebt niet alleen een verkoudheid, maar ook griepachtige symptomen zoals hoofdpijn, pijnlijke ledematen en koorts.
  • Je verkoudheid is chronisch geworden.
  • De verkoudheid na twee weken, ondanks de nodige maatregelen, niet verbeterd. 
  • Als je neuspoliepen of een scheef neustussenschot hebt, kan een operatie nodig zijn om de symptomen te verlichten.